نكته‌ها : 1 - فلسفه احترام به عهد و پيمان . مىدانيم مهمترين سرمايه يك جامعه ، اعتماد متقابل افراد اجتماع نسبت به يكديگر است ، اصولا آنچه جامعه را از صورت آحاد پراكنده بيرون مىآورد و همچون رشته‌هاى زنجير به هم پيوند مىدهد ، همين اصل اعتماد متقابل است كه پشتوانه فعاليتهاى هماهنگ اجتماعى و همكارى در سطح وسيع مىباشد . عهد و پيمان و سوگند ، تاكيدى است بر حفظ اين همبستگى و اعتماد متقابل ، اما آن روز كه عهد و پيمانها پشت سر هم شكسته شود ، ديگر اثرى از اين سرمايه بزرگ اعتماد عمومى باقى نخواهد ماند ، و جامعه به ظاهر متشكل ، تبديل به آحاد پراكنده فاقد قدرت مىشود . به همين دليل مكررا در آيات قرآن ، و بطور گسترده و احاديث اسلامى ، روى مساله وفاى به عهد و ايستادگى در برابر سوگندها تاكيد شده است ، و شكستن آن از گناهان كبيره محسوب مىشود . امير مؤمنان على ع در « فرمان مالك اشتر » به اهميت اين مساله در اسلام و جاهليت اشاره كرده ، و آن را مهمترين و عمومىترين مساله مىشمرد ، و تاكيد مىكند كه حتى مشركان نيز به اين امر پايبند بوده‌اند ، زيرا عواقب دردناك پيمانشكنى را دريافته بودند ( 1 ) . در دستورات جنگى اسلام مىخوانيم حتى امان دادن يك نفر از سربازان عادى به فرد يا افرادى از لشكر دشمن براى همه مسلمانان لازم المراعات است ! . مورخان و مفسران مىگويند از جمله امورى كه در صدر اسلام سبب شد ، گروه‌هاى زيادى اسلام ، آئين بزرگ الهى را پذيرا گردند ، همين پاى بند

--> ( 1 ) نهج البلاغه نامه‌هاى على ( ع ) نامه 53 .